سوال ۹ — سؤال ۹ امتحان نهایی فارسی ۳ — شهریور ۱۴۰۵، نوبت عصر

الف) و

ب) لفظی

الف) پیوند هم‌پایه‌ساز دو جملهٔ هم‌ارز را به هم وصل می‌کند، بی‌آن‌که یکی به دیگری وابسته شود. در مصراع دوم، «و» دو جملهٔ «ره دور است» و «دریا ژرف ژرف [است]» را به هم پیوند داده است؛ پس «و» پیوند هم‌پایه‌ساز است.

«زان که» (زیرا که) پیوند وابسته‌ساز است، چون جملهٔ پس از خود را به جملهٔ مصراع اول وابسته می‌کند.

ب) جملهٔ «دریا ژرف ژرف» فعل ندارد؛ شکل کاملش «دریا ژرف ژرف است» است. فعل «است» چون پیش‌تر در همین مصراع («ره دور است») آمده، به قرینهٔ همان لفظ حذف شده است؛ پس حذف لفظی است.

معنی بیت: «این راه را شیرمردی شگفت‌انگیز لازم است، زیرا راه دور است و دریا بسیار ژرف.»