سوال ۷ — سؤال ۷ امتحان نهایی فارسی ۳ — شهریور ۱۴۰۴

الف) گشت (اسنادی)

ب) رفت (غیراسنادی)

فعل «شدن» در فارسی دو کاربرد دارد: گاهی اسنادی است و به معنی «گشت، گردید» که به مسند نیاز دارد؛ گاهی هم غیراسنادی است و در متن‌های کهن به معنی «رفت» می‌آید.

الف) گشت (اسنادی). «نخستین دمیدن [آتش] از دود سیاه شد» یعنی سیاه گشت. «سیه» مسند است و «شد» آن را به نهاد نسبت می‌دهد؛ پس «شد» اسنادی است.

ب) رفت (غیراسنادی). «بدان گه که شد پیش کاووس باز» یعنی آن هنگام که دوباره نزد کاووس رفت، از اسب (باره) پیاده شد و به او تعظیم کرد (نماز برد). این‌جا «شد» مسند نمی‌خواهد و به معنی «رفت» است؛ پس غیراسنادی است.