دی ۱۴۰۳

امتحان نهایی ریاضی ۳

سوالات و پاسخ‌های تشریحی امتحان نهایی ریاضی ۳
همراه با بارم‌بندی و نکات کلیدی

۲۰ بارم کل۱۵ تعداد سوال۱۲۰ دقیقه زماندانلود PDF

سوال ۴ — سؤال ۴ امتحان نهایی ریاضی ۳ — دی ۱۴۰۳

۱.۷۵ بارم

تابع‌های f(x)=x+1x−2f(x) = \dfrac{x + 1}{x - 2} و g(x)=x−2g(x) = \sqrt{x - 2} را در نظر بگیرید.

الف) دامنهٔ تابع (f∘g)(x)(f \circ g)(x) را با استفاده از تعریف به دست آورید.

ب) مقدار (g∘f−1)(2)(g \circ f^{-1})(2) را محاسبه کنید.

دیدن پاسخپاسخ این سوال همراه با حل تشریحی و نکات آموزشی
در یک قدمی شماست!
پاسخ تشریحیبستن پاسخ

الف) Dg=[2,+∞)D_g = [2, +\infty) و Df=R−{2}D_f = \mathbb{R} - \{2\}

Df∘g={x∈[2,+∞)∣x−2≠2}={x∈[2,+∞)∣x≠6}=[2,+∞)−{6}D_{f \circ g} = \{x \in [2, +\infty) \mid \sqrt{x - 2} \ne 2\} = \{x \in [2, +\infty) \mid x \ne 6\} = [2, +\infty) - \{6\}

ب)

(g∘f−1)(2)=g(5)=3(g \circ f^{-1})(2) = g(5) = \sqrt{3}

راه‌حل قدم‌به‌قدم

الف) طبق تعریف، دامنهٔ ترکیب دو تابع این است:

Df∘g={x∈Dg∣g(x)∈Df}D_{f \circ g} = \{x \in D_g \mid g(x) \in D_f\}

دامنهٔ gg: زیر رادیکال باید نامنفی باشد:

x−2≥0⇒x≥2⇒Dg=[2,+∞)x - 2 \ge 0 \Rightarrow x \ge 2 \Rightarrow D_g = [2, +\infty)

دامنهٔ ff: مخرج نباید صفر شود، پس x≠2x \ne 2 و Df=R−{2}D_f = \mathbb{R} - \{2\}.

شرط g(x)∈Dfg(x) \in D_f: یعنی g(x)g(x) نباید برابر ۲ باشد:

x−2≠2⇒x−2≠4⇒x≠6\sqrt{x - 2} \ne 2 \Rightarrow x - 2 \ne 4 \Rightarrow x \ne 6

پس از بازهٔ [2,+∞)[2, +\infty) فقط عدد ۶ کنار گذاشته می‌شود:

Df∘g=[2,+∞)−{6}D_{f \circ g} = [2, +\infty) - \{6\}

ب) طبق تعریف ترکیب:

(g∘f−1)(2)=g(f−1(2))(g \circ f^{-1})(2) = g\big(f^{-1}(2)\big)

تابع ff یک‌به‌یک است (چون f(x)=1+3x−2f(x) = 1 + \frac{3}{x - 2})، پس وارون دارد. f−1(2)f^{-1}(2) عددی است که ff آن را به ۲ می‌برد:

x+1x−2=2⇒x+1=2x−4⇒x=5\frac{x + 1}{x - 2} = 2 \Rightarrow x + 1 = 2x - 4 \Rightarrow x = 5

پس f−1(2)=5f^{-1}(2) = 5 و:

g(5)=5−2=3g(5) = \sqrt{5 - 2} = \sqrt{3}
این پاسخ مفید بود؟