سوال ۱۵ — سؤال ۱۵ امتحان نهایی عربی، زبان قرآن ۳ — دی ۱۴۰۴

الف) ۱ — ب) ۲

ترجمهٔ جمله: «نگهبانان از خوابیدن خودداری کردند.»

الف) «اِمتَنَعوا» فعل ماضی از باب افتعال است (اِمتَنَعَ، يَمتَنِعُ) و «وا» ضمیر جمع مذکر غایب است. در اولش هیچ‌یک از حروف مضارع («أ، ت، ي، ن») نیامده، پس مضارع نیست؛ و چون انجام‌دهنده‌اش (ضمیر «وا» که به «الحُرّاس» برمی‌گردد) معلوم است، معلوم است. پاسخ: گزینهٔ ۱.

ب) «الحُرّاس» جمع مکسّرِ «حارِس» (نگهبان) است و «حارِس» بر وزن «فاعِل» است، پس اسم فاعل است. اسم مبالغه بر وزن «فَعّال» با فتحهٔ حرف اول است (مثل «صَيّاد»)، اما «حُرّاس» حرف اولش ضمه دارد و جمع است؛ پس گزینهٔ ۱ نادرست است. جمله با همین اسم شروع شده، پس مبتدا است و «امتَنَعُوا …» خبر آن است. پاسخ: گزینهٔ ۲.