سوال ۱۷ — سؤال ۱۷ امتحان نهایی زیست‌شناسی ۳ — تیر ۱۴۰۵

الف) شمارهٔ ۱

ب) شمارهٔ ۵

ج) شمارهٔ ۳

در این شکل، بالای غشا بخش داخلی راکیزه است (جایی که $\mathrm{NADH}$ و سر آنزیم ATPساز قرار دارند) و پایین غشا فضای بین دو غشا است که پمپ‌ها یون‌های $\mathrm{H^+}$ را به آن می‌فرستند.

الف) شمارهٔ ۱. $\mathrm{NADH}$ الکترون‌های پرانرژی خود را به اولین پروتئین زنجیره می‌دهد و به $\mathrm{NAD^+}$ تبدیل می‌شود. پیکان خمیده در محل (۱) همین ورود الکترون‌ها به پروتئین اول را نشان می‌دهد. (شمارهٔ (۲) جای دیگری از زنجیره است که الکترون‌های مولکول دیگری، $\mathrm{FADH_2}$، وارد آن می‌شوند.)

ب) شمارهٔ ۵. یون‌های $\mathrm{H^+}$ که در فضای بین دو غشا جمع شده‌اند، از راه کانال آنزیم ATPساز (۶) به بخش داخلی برمی‌گردند. انرژی این جریان در سر آنزیم ATPساز، یعنی شمارهٔ (۵)، صرف ساختن ATP از ADP و فسفات می‌شود.

ج) شمارهٔ ۳. الکترون‌ها در انتهای زنجیره، از آخرین پروتئین به اکسیژن می‌رسند. اکسیژن این الکترون‌ها را می‌گیرد و با یون‌های $\mathrm{H^+}$ بخش داخلی راکیزه ترکیب می‌شود و آب می‌سازد:

$$\mathrm{O_2 + 4H^+ + 4e^- \rightarrow 2H_2O}$$

این اتفاق در سمت بخش داخلی راکیزه و در کنار پروتئین سوم رخ می‌دهد؛ یعنی شمارهٔ (۳). شمارهٔ (۴) یون $\mathrm{H^+}$ پمپ‌شده به فضای بین دو غشاست و محل تولید آب نیست.