سوال ۱۱ — سؤال ۱۱ امتحان نهایی عربی، زبان قرآن ۳ — مرداد ۱۴۰۴

الف) تَعَبُّداً — ب) تأکیدی — ج) هِي فَرِحَةٌ — د) العِلمَ — هـ) كلُّ شَيءٍ (كلّ)

الف) مفعول مطلق: مفعول مطلق مصدرِ همان فعلِ جمله است که منصوب می‌آید. در جملهٔ سوم فعل «يَتعَبَّدُ» (باب تفعُّل) است و مصدرش «تَعَبُّداً» بعد از آن آمده.

ب) نوع مفعول مطلق: بعد از «تَعَبُّداً» نه صفتی آمده نه مضاف‌الیهی؛ پس فقط فعل را تأکید می‌کند و تأکیدی است. ترجمه: «پیامبر (ص) در غار حرا به‌راستی عبادت می‌کرد.»

ج) حال: در جملهٔ اول، «وَ هيَ فَرِحَةٌ» جمله‌ای است که با «واوِ حالیه» آمده و حالتِ «فاطِمة» را هنگام دیده شدن بیان می‌کند؛ پس حال (جملهٔ حالیه) است: «هِيَ فَرِحَةٌ». ترجمه: «فاطمه را در کتابخانه دیدم، در حالی که شاد بود.»

د) مستثنی: اسمی که بعد از «إلّا» می‌آید و از حکم جمله جدا می‌شود مستثنی است: «العِلمَ».

هـ) مستثنی‌منه: اسمی است که مستثنی از آن جدا شده؛ پیش از «إلّا» آمده: «كُلُّ شَيءٍ» (کلمهٔ اصلی: «كُلّ»). ترجمه: «همه‌چیز با بخشیدن کم می‌شود، جز علم که زیاد می‌شود.»