سوال ۱ — سؤال ۱ امتحان نهایی سلامت و بهداشت — شهریور ۱۴۰۴

الف) درست — ب) نادرست — ج) نادرست — د) نادرست — ه) نادرست — و) نادرست — ز) درست — ح) درست

الف) درست. ویتامین‌ها را به دو گروه تقسیم می‌کنند: ویتامین‌های محلول در آب (گروه B و ویتامین C) و ویتامین‌های محلول در چربی (A، D، E و K). پس ویتامین B محلول در آب است، ولی ویتامین K در چربی حل می‌شود.

ب) نادرست. زیاد شدن چربی خون زمینه‌ساز بیماری‌های مزمنی مانند بیماری‌های قلبی–عروقی و دیابت نوع ۲ است. دیابت نوع ۱ به شیوهٔ زندگی و چربی خون ربطی ندارد؛ در این نوع، لوزالمعده (پانکراس) انسولین کافی نمی‌سازد و معمولاً از کودکی و نوجوانی آغاز می‌شود.

ج) نادرست. بر پایهٔ کتاب درسی، اگر هپاتیت B زود تشخیص داده شود، در بیشتر افراد قابل درمان است. واژهٔ «نیست» عبارت را نادرست کرده است؛ به همین دلیل آزمایش به‌موقع و مراجعه به پزشک در این بیماری اهمیت زیادی دارد.

د) نادرست. دخانیات فقط به مصرف‌کننده آسیب نمی‌زند؛ کسی که در کنار فرد سیگاری دود سیگار یا قلیان را تنفس می‌کند (مصرف‌کنندهٔ غیرفعال یا دود دست دوم) هم در معرض آسیب است. پس اثر منفی دخانیات بر سلامت باروری «تنها» به زمانی که خود فرد مصرف می‌کند محدود نمی‌شود.

ه) نادرست. الکل هم بر عملکرد روانی و هم بر جسم اثر منفی دارد؛ برای نمونه به کبد (تا حد سیروز کبدی)، مغز و دستگاه عصبی و قلب آسیب می‌زند. واژهٔ «فقط» عبارت را نادرست کرده است.

و) نادرست. تریاک از گیاه خشخاش گرفته می‌شود و مادهٔ مخدر طبیعی است، ولی L.S.D مادهٔ مصنوعی (ساخته‌شده در آزمایشگاه) و از گروه توهم‌زاها است، نه مخدرها. هر دو بر دستگاه عصبی اثر دارند، اما «همانند تریاک مخدر طبیعی» بودنِ L.S.D درست نیست.

ز) درست. بر اساس اصول ارگونومی، اندازهٔ دوچرخه باید با بدن فرد جور باشد: وقتی رکاب در پایین‌ترین نقطه است، پا نباید کاملاً صاف و کشیده شود و زانو کمی خم بماند؛ یعنی زاویهٔ بین ران و ساق پا حدود ۲۵ تا ۳۰ درجه باشد تا به زانو و کمر فشار نیاید.

ح) درست. بهترین راه مقابله با حادثه، پیشگیری از آن است. پیش از وقوع حادثه باید عوامل خطر (مانند سیم برق فرسوده، کف لغزنده یا نور ناکافی) را شناخت و آن‌ها را کم کرد تا احتمال رخ دادن حادثه پایین بیاید.