سوال ۱ — سؤال ۱ امتحان نهایی فیزیک ۳ تجربی — مرداد ۱۴۰۳

الف) درست — ب) نادرست — پ) درست — ت) نادرست

در نمودار سرعت–زمان دو چیز را می‌خوانیم: شیب نمودار در هر لحظه برابر شتاب است، و مساحت زیر نمودار (با علامتش) برابر جابه‌جایی است.

الف) درست. در لحظهٔ $t_1$ نمودار به قله رسیده و خط مماس بر آن افقی است؛ شیب صفر یعنی شتاب در این لحظه صفر است.

ب) نادرست. از صفر تا $t_2$ سرعت همیشه مثبت بوده است، یعنی متحرک همهٔ این مدت در جهت محور $x$ جلو رفته است (مساحت زیر نمودار مثبت است). پس در $t_2$ بیشترین فاصله را از مکان اولیه دارد و به آن برنگشته است. متحرک در $t_4$ به مکان اولیه برمی‌گردد، چون مساحت مثبت و منفی نمودار آنجا با هم برابر می‌شوند.

پ) درست. از صفر تا $t_1$ نمودار بالا می‌رود و شیبش مثبت است؛ پس شتاب مثبت است، یعنی در جهت محور $x$.

ت) نادرست. از $t_3$ تا $t_4$ سرعت منفی است و اندازه‌اش از بیشینه به صفر می‌رسد. کم شدن اندازهٔ سرعت یعنی حرکت کندشونده است. (در این بازه سرعت منفی و شتاب مثبت است؛ وقتی علامت سرعت و شتاب مخالف باشد، حرکت کندشونده است.)