سوال ۱۷ — سؤال ۱۷ امتحان نهایی سلامت و بهداشت — شهریور ۱۴۰۵، نوبت عصر

الف) وابستگی روانی

ب) توهم‌زا

پ) آمفتامین

ت) خودکنترلی

الف) وابستگی روانی. در وابستگی روانی، فرد در ذهنش باور کرده که بدون مواد نمی‌تواند با مشکلات، استرس و اضطراب کنار بیاید و مواد را وسیلهٔ آرام شدن می‌داند؛ این همان القایی است که عبارت از آن سخن می‌گوید. (در وابستگی جسمی، بدن به ماده عادت کرده و با قطع آن نشانه‌های جسمی مانند درد و اسهال پیدا می‌شود.)

ب) توهم‌زا. حشیش و گراس از گیاه شاهدانه به دست می‌آیند. این مواد درک فرد از زمان، مکان، صداها و رنگ‌ها را به هم می‌زنند و ممکن است باعث شوند فرد چیزهایی را ببیند یا بشنود که وجود ندارند؛ به همین دلیل در گروه مواد توهم‌زا قرار می‌گیرند.

پ) آمفتامین. آمفتامین ماده‌ای مصنوعی (ساخته‌شده در آزمایشگاه) و محرک است که دستگاه عصبی را به‌شدت تحریک می‌کند و احساس هیجان، نشاط و انرژیِ کاذب (غیرواقعی) پدید می‌آورد؛ پس از فروکش کردن اثر آن، فرد دچار خستگی و افسردگی می‌شود.

ت) خودکنترلی. خودکنترلی یعنی فرد بتواند خواسته‌ها و هیجان‌های لحظه‌ای خود را مهار کند و به‌جای لذت زودگذر، به پیامد کارهایش و هدف‌های بلندمدت فکر کند. گذشتن از لذت آنی برای رسیدن به لذت‌های پایدار (سلامت، موفقیت و آرامش واقعی) نمونهٔ روشن خودکنترلی است.