سوال ۲ — سؤال ۲ امتحان نهایی زیستشناسی ۳ — مرداد ۱۴۰۳
۲ بارمدر هر یک از عبارتهای زیر جای خالی را با کلمات مناسب کامل کنید.
الف) در آزمایش مزلسون و استال، دنای باکتریهای اولیه پس از گریز دادن، چگالی ................ داشت.
ب) در فرایند ترجمه، اولین آمینواسید متیونین موجود در رشتهٔ پپتیدی در حال ساخت دارای گروه ................ آزاد است.
ج) اگر پدر و مادری با گروه خونی Rh مثبت صاحب فرزندی با گروه خونی Rh منفی شوند، والدین برای این صفت ................ هستند.
د) اگر در جمعیتی فراوانی نسبی دگرهها یا ................ از نسلی به نسل دیگر ثابت باشد، جمعیت در حال تعادل ژنی است.
ه) بخش آنزیمی پروتئین ATPساز در ................ راکیزه (میتوکندری) قرار دارد.
و) تکیاختهای ................ در غیاب نور سبزدیسههای خود را از دست میدهد.
ز) برای اتصال دنای جداسازیشده به دیسک، آنزیم لیگاز پیوند ................ بین دو انتهای مکمل را ایجاد میکند.
ح) رفتارهای سازگارکننده با سازوکار ................ برگزیده میشوند.
پاسخ این سوال همراه با حل تشریحی و نکات آموزشی
در یک قدمی شماست!
پاسخ تشریحیبستن پاسخ
الف) سنگین
ب) آمین (گروه )
ج) ناخالص
د) ژننمودها (ژنوتیپها)
ه) بخش داخلی (بستره یا ماتریکس)
و) اوگلنا
ز) فسفودیاستر
ح) انتخاب طبیعی
راهحل قدمبهقدم
الف) در آزمایش مزلسون و استال، باکتریها را ابتدا مدتها در محیطی با نیتروژن سنگین () پرورش دادند تا همهٔ دنای آنها نیتروژن سنگین داشته باشد. برای همین، دنای باکتریهای اولیه پس از گریز دادن (سانتریفیوژ) در پایین لوله قرار گرفت؛ یعنی چگالی سنگین داشت.
ب) هر آمینواسید یک گروه آمین و یک گروه کربوکسیل دارد. در ساخت پیوند پپتیدی، گروه کربوکسیلِ آمینواسید قبلی به گروه آمینِ آمینواسید بعدی وصل میشود. متیونینِ اول، آمینواسیدِ قبلی ندارد، پس گروه آمین () آن آزاد میماند.
ج) Rh مثبت بارز است. اگر فرزند Rh منفی باشد، از هر والد یک دگرهٔ نهفته (d) گرفته است. پس هر دو والدِ Rh مثبت هم دگرهٔ D و هم دگرهٔ d دارند (Dd)؛ یعنی ناخالص هستند.
د) جمعیتی در تعادل ژنی است که فراوانی نسبی دگرهها و ژننمودهای آن از نسلی به نسل دیگر ثابت بماند.
ه) پروتئین ATPساز در غشای درونی راکیزه قرار دارد. یونهای از فضای بین دو غشا از کانال این پروتئین به بخش داخلی راکیزه (بستره) برمیگردند و بخش آنزیمیِ آن، که به سمت بستره است، ATP میسازد.
و) اوگلنا تکیاختهای است که در نور فتوسنتز میکند، اما اگر مدتی در تاریکی بماند سبزدیسههایش را از دست میدهد و مانند یک جاندار غیرفتوسنتزکننده، غذا را از محیط میگیرد.
ز) آنزیم لیگاز دو قطعهٔ دنا را با ساختن پیوند فسفودیاستر (همان پیوندی که نوکلئوتیدهای یک رشته را به هم وصل میکند) به هم متصل میکند.
ح) رفتارهایی که به بقا و زادآوری بیشتر جانور کمک میکنند، به نسلهای بعد بیشتر منتقل میشوند؛ یعنی این رفتارها با سازوکار انتخاب طبیعی برگزیده میشوند.






