سوال ۳ — سؤال ۳ امتحان نهایی دین و زندگی ۳ — شهریور ۱۴۰۵، نوبت صبح
۱ بارمبا توجه به حدیث پیامبر خدا (ص) که می‌فرمایند: «تَفَكَّروا في كُلٍّ شَيءٍ وَلا تَفَكَّروا في ذاتِ الله»، چرا انسان‌ها نمی‌توانند در ذات خداوند تفکّر نمایند؟
پاسخ این سوال همراه با حل تشریحی و نکات آموزشی
در یک قدمی شماست!
پاسخ تشریحیبستن پاسخ
زیرا لازمهٔ شناخت هر چیز، احاطه و دسترسی به آن است؛ ذات خداوند نامحدود و ذهن انسان محدود است و محدود نمی‌تواند به نامحدود احاطه پیدا کند.
یا: ما به دلیل محدود بودن ذهن خود، نمی‌توانیم ذات امور نامحدود را تصور کنیم.
راه‌حل قدم‌به‌قدم
معنای حدیث این است: «در همه چیز بیندیشید، ولی در ذات خدا نیندیشید.»
گام اول: برای اینکه چیزی را کاملاً بشناسیم، ذهن ما باید بتواند آن را دربر بگیرد؛ یعنی به آن احاطه و دسترسی داشته باشد.
گام دوم: ذهن انسان محدود است، اما ذات خداوند نامحدود است.
گام سوم: چیزِ محدود نمی‌تواند چیزِ نامحدود را دربر بگیرد؛ همان‌طور که نمی‌شود دریا را در یک لیوان جا داد. پس ذهن ما نمی‌تواند ذات خدا را تصور کند و حقیقت آن را بشناسد.
به همین دلیل، پیامبر (ص) ما را به اندیشیدن در «همه چیز»، یعنی آفریده‌های خدا، دعوت می‌کند، نه در ذات او. ما خدا را از راه آفریده‌ها و نشانه‌هایش می‌شناسیم، اما حقیقت ذاتش در ذهن محدود ما نمی‌گنجد.
برگه واژهٔ «كُلِّ» را با تنوین («كُلٍّ») چاپ کرده است؛ درستش «كُلِّ» است، چون این واژه به «شَيءٍ» اضافه شده و مضاف تنوین نمی‌گیرد. متن سؤال عین برگه آمده است.
